Literatura<\/a><\/li><\/ul><\/div><\/div>\n\n\n\nPrawdziwe zapotrzebowanie na now\u0105 aplikacj\u0119 do nauki j\u0119zyk\u00f3w obcych<\/h2>\n\n\n\n
Zacznijmy jednak od pocz\u0105tku.<\/p>\n\n\n\n
Jeste\u015bmy Polakami. Poznali\u015bmy si\u0119 w Amsterdamie, gdzie pracowali\u015bmy jako informatycy i in\u017cynierowie oprogramowania. Obaj chcieli\u015bmy nauczy\u0107 si\u0119 niderlandzkiego i szybko osi\u0105gn\u0105\u0107 rezultaty. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce mamy ze sob\u0105 wi\u0119cej wsp\u00f3lnego, ni\u017c my\u015bleli\u015bmy. Na przyk\u0142ad du\u017ce do\u015bwiadczenie w nauce j\u0119zyk\u00f3w obcych: od 1990 roku korzystali\u015bmy ze wszystkich mo\u017cliwych aplikacji do nauki j\u0119zyk\u00f3w, kt\u00f3re nam wpad\u0142y w r\u0119ce i uczestniczyli\u015bmy w najr\u00f3\u017cniejszych kursach stacjonarnych na ca\u0142ym \u015bwiecie. <\/p>\n\n\n\n
W niekt\u00f3rych j\u0119zykach odnie\u015bli\u015bmy wi\u0119ksze, a w innych mniejsze sukcesy. <\/p>\n\n\n\n
Mieli\u015bmy te same negatywne do\u015bwiadczenia, zw\u0142aszcza je\u015bli chodzi o marnowanie wielu godzin na nauk\u0119 gramatyki i nieumiej\u0119tno\u015b\u0107 wykorzystania jej w rozmowach.<\/p>\n\n\n\n
Zacz\u0119li\u015bmy wi\u0119c czyta\u0107 o technikach hakowania pami\u0119ci i przyswajania j\u0119zyk\u00f3w. Skupili\u015bmy si\u0119 na eksperymentowaniu z kombinacjami istniej\u0105cych technik i na tym, jak je wspiera\u0107 za pomoc\u0105 inteligentnego oprogramowania i sztucznej inteligencji.<\/p>\n\n\n\n
Nie zale\u017ca\u0142o nam na perfekcji i zupe\u0142nej eliminacji b\u0142\u0119d\u00f3w, chcieli\u015bmy tylko mie\u0107 szybki spos\u00f3b, by m\u00f3c zacz\u0105\u0107 rozmawia\u0107 z Holendrami. Czego\u015b, co wykszta\u0142ci\u0142oby odruch, dzi\u0119ki czemu mogliby\u015bmy zautomatyzowa\u0107 pewne czynno\u015bci w j\u0119zyku.<\/p>\n\n\n\n
Wyr\u00f3\u017cni\u0142a si\u0119 jedna metoda. Zapewni\u0142a nam to, czego chcieli\u015bmy, i przynios\u0142a niezwyk\u0142e rezultaty!<\/p>\n\n\n\n
Co jest dla Ciebie prawdziwym wyzwaniem?<\/h2>\n\n\n\n
J\u0119zyk ludzki jest bardzo z\u0142o\u017conym systemem. To sprawia, \u017ce bardzo trudno jest nauczy\u0107 si\u0119 jakiegokolwiek j\u0119zyka obcego. <\/p>\n\n\n\n
Problem zaczyna si\u0119 od tego, \u017ce ka\u017cdy j\u0119zyk ma dziesi\u0105tki tysi\u0119cy, a nawet setki tysi\u0119cy s\u0142\u00f3w. J\u0119zyk angielski ma podobno 170 tysi\u0119cy s\u0142\u00f3w (cho\u0107 wykszta\u0142ceni rodzimi u\u017cytkownicy u\u017cywaj\u0105 tylko 15-30 tysi\u0119cy z nich). S\u0142owa opisuj\u0105 czynno\u015bci, dzia\u0142ania, rzeczy, ludzi i ich atrybuty. Bez s\u0142\u00f3w nie mo\u017cna wyrazi\u0107 swoich pogl\u0105d\u00f3w ani zrozumie\u0107 pogl\u0105d\u00f3w innych os\u00f3b. <\/p>\n\n\n\n
Aby przeprowadzi\u0107 sensown\u0105 rozmow\u0119 na nietrywialny temat, potrzeba oko\u0142o 3000 s\u0142\u00f3w. Samo zapami\u0119tanie 3000 s\u0142\u00f3w jest bardzo trudne. <\/p>\n\n\n\n
Trudno\u015b\u0107 nie ko\u0144czy si\u0119 na tym. W j\u0119zyku wyrazy bardzo rzadko wyst\u0119puj\u0105 w izolacji. S\u0142owa \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 z innymi s\u0142owami, tworz\u0105c frazy, a nie ka\u017cda kombinacja s\u0142\u00f3w jest poprawna. Musisz wi\u0119c nauczy\u0107 si\u0119, \u017ce “odrobi\u0107 prac\u0119 domow\u0105<\/em>” jest poprawne, a “wykona\u0107<\/em> prac\u0119 domow\u0105<\/em>” – brzmi troch\u0119 sztucznie. <\/p>\n\n\n\nAby m\u00f3c prowadzi\u0107 rozmow\u0119, trzeba p\u00f3j\u015b\u0107 o krok dalej i po\u0142\u0105czy\u0107 s\u0142owa i zwroty w zdania. I znowu – tylko bardzo specyficzne kombinacje s\u0105 uznawane za poprawne. Musisz po prostu wiedzie\u0107, \u017ce “Czy ja dzi\u015b sprz\u0105tam dom<\/em>” jest poprawne, a “Dom sprz\u0105tam ja dzi\u015b czy<\/em>” ju\u017c nie, cho\u0107 oba warianty s\u0105 zrozumia\u0142e. Je\u015bli nie potrafisz budowa\u0107 zda\u0144, nie b\u0119dziesz w stanie m\u00f3wi\u0107.<\/p>\n\n\n\nAby p\u0142ynnie m\u00f3wi\u0107, trzeba produkowa\u0107 s\u0142owa w tempie ok. 120 s\u0142\u00f3w na minut\u0119, w odpowiedniej kolejno\u015bci i kombinacji oraz wymawia\u0107 je we w\u0142a\u015bciwy spos\u00f3b. <\/p>\n\n\n\n
Nauka j\u0119zyka obcego jest bezsprzecznie bardzo z\u0142o\u017conym zadaniem, kt\u00f3re wymaga wiele czasu i wysi\u0142ku. <\/p>\n\n\n\n
Nie istnieje \u017cadne rozwi\u0105zanie, kt\u00f3re w magiczny spos\u00f3b pomog\u0142oby Ci nauczy\u0107 si\u0119 j\u0119zyka w miesi\u0105c lub dwa. Ka\u017cdy, kto m\u00f3wi, \u017ce jest to mo\u017cliwe, jest k\u0142amc\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Jak nauczy\u0142e\u015b si\u0119 swojego j\u0119zyka ojczystego?<\/h2>\n\n\n\n
J\u0119zyk ma wiele w\u0142a\u015bciwo\u015bci, kt\u00f3re najlepiej mo\u017cna rozumie\u0107 jako statystyczne. Kluczow\u0105 rol\u0119 odgrywa cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 wyst\u0119powania.<\/p>\n\n\n\n
Staje si\u0119 to oczywiste, gdy pomy\u015blimy na przyk\u0142ad o zmianach j\u0119zykowych. Wszystkie j\u0119zyki ludzkie zmieniaj\u0105 si\u0119 w czasie, po prostu przez to, \u017ce s\u0105 u\u017cywane. Wystarczy obejrze\u0107 filmy z lat 70. ubieg\u0142ego wieku (np. na TVP Kultura), aby przekona\u0107 si\u0119, jak bardzo r\u00f3\u017cni\u0142 si\u0119 wtedy j\u0119zyk od dzisiejszego. Zmienia si\u0119 bardzo wiele, we wszystkich aspektach, takich jak d\u017awi\u0119ki, struktury i s\u0142owa. Z ka\u017cd\u0105 zmian\u0105 stary spos\u00f3b jest zast\u0119powany przez nowy. Co wi\u0119c decyduje o tym nowym sposobie? <\/p>\n\n\n\n
Odpowied\u017a brzmi: nowy spos\u00f3b to najcz\u0119stszy spos\u00f3b<\/strong> rozumienia zdania lub wyra\u017cania my\u015bli. <\/p>\n\n\n\nPomy\u015bl o s\u0142owach “odgrywa\u0107<\/em>” i “pe\u0142ni\u0107<\/em>“. Wydaje si\u0119, \u017ce s\u0105 one synonimami, gdy u\u017cywa si\u0119 ich w oderwaniu od kontekstu. Dlaczego wi\u0119c zwrot taki jak “odgrywa\u0107 rol\u0119<\/em>” jest poprawny, a “pe\u0142ni\u0107<\/em> rol\u0119<\/em>” ju\u017c nie? Mo\u017cna natomiast \u201cpe\u0142ni\u0107 funkcj\u0119<\/em>\u201d ale nie mo\u017cna \u201cpe\u0142ni\u0107 roli<\/em>\u201d.<\/p>\n\n\n\nPoniewa\u017c “pe\u0142ni\u0107 rol\u0119”<\/em> by\u0142o uwa\u017cane kiedy\u015b za kalk\u0119 j\u0119zykow\u0105 z j\u0119zyka rosyjskiego. Jeszcze kilka lat temu by\u0142o to uwa\u017cane za oczywisty b\u0142\u0105d. Dzisiaj ju\u017c ma\u0142o kto o tym wie, wyra\u017cenie wesz\u0142o do potocznego u\u017cycia, a s\u0142owniki traktuj\u0105 ten zwrot jako dopuszczalny. Kiedy\u015b “pe\u0142ni\u0107 rol\u0119”<\/em> by\u0142o zbyt rzadko wyst\u0119puj\u0105ce, dzisiaj ju\u017c wyst\u0119puje wsytarczaj\u0105co cz\u0119sto aby zosta\u0107 uznanym za poprawne.<\/p>\n\n\n\nJ\u0119zyk naturalny jest systemem probabilistycznym. Oznacza to, \u017ce to prawdopodobie\u0144stwo, a nie regu\u0142y, decyduje o tym, co jest uznawane za poprawne, a co nie. Wszystko w j\u0119zyku dzia\u0142a zgodnie z prawdopodobie\u0144stwem: kolejno\u015b\u0107 s\u0142\u00f3w, czasy, d\u017awi\u0119ki, wymowa itd. Regu\u0142y s\u0105 tylko pr\u00f3b\u0105 opisu tych cz\u0119sto\u015bci wyst\u0119powania.<\/p>\n\n\n\n
Nasze m\u00f3zgi i j\u0119zyk wsp\u00f3\u0142ewoluowa\u0142y i przystosowa\u0142y si\u0119 do siebie. Innymi s\u0142owy, nasze m\u00f3zgi s\u0105 wyj\u0105tkowo dobre w rozpoznawaniu wzorc\u00f3w, cz\u0119stotliwo\u015bci i regularno\u015bci oraz wydobywaniu struktury, kt\u00f3ra si\u0119 pod nimi kryje.<\/p>\n\n\n\n
Co wi\u0119cej, aby u\u0142atwi\u0107 p\u0142ynno\u015b\u0107 wypowiedzi, nasz m\u00f3zg zazwyczaj nie przechowuje pojedynczych s\u0142\u00f3w. Raczej przechowuje w pami\u0119ci kombinacje s\u0142\u00f3w (a nawet ca\u0142e zdania) jako jedn\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107. Te cz\u0119\u015bci nazywane s\u0105 “sekwencjami formu\u0142” (po angielsku \u201cformulaic sequences\u201d). Najprostszym przyk\u0142adem jest “nie wiem<\/em>” – za ka\u017cdym razem, gdy je wypowiadasz, wyci\u0105gasz je z pami\u0119ci jako ca\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\nDok\u0142adnie w ten sam spos\u00f3b uczy\u0142e\u015b j\u0119zyka ojczystego w dzieci\u0144stwie. Po prostu s\u0142ucha\u0142e\u015b, jak rodzice m\u00f3wi\u0105 r\u00f3\u017cne rzeczy i nikt nie podawa\u0142 Ci \u017cadnych regu\u0142. Z czasem po prostu zorientowa\u0142e\u015b si\u0119, co jest poprawne, a co nie. <\/p>\n\n\n\n
Rozwin\u0105\u0142e\u015b “instynkt rodzimego u\u017cytkownika”. Bez znajomo\u015bci regu\u0142 gramatycznych.<\/p>\n\n\n\n
Nauka gramatyki jest sprzeczna z nasz\u0105 natur\u0105<\/h2>\n\n\n\n
Kiedy zaczynali\u015bmy projektowa\u0107 aplikacj\u0119, bardzo sumiennie podeszli\u015bmy r\u00f3wnie\u017c do sprawdzenia wynik\u00f3w bada\u0144 naukowych. Wiele bada\u0144 z nich potwierdza to co intuicyjnie czuli\u015bmy. <\/p>\n\n\n\n
Regu\u0142y gramatyczne, jak r\u00f3wnie\u017c wyj\u0105tki od nich, s\u0105 tylko sposobem na opisanie ludzkiego j\u0119zyka – ale nie s\u0105 samym systemem!<\/p>\n\n\n\n
To w\u0142a\u015bnie tutaj, naszym zdaniem, wiele metod nauki j\u0119zyk\u00f3w pope\u0142nia najwi\u0119kszy b\u0142\u0105d. Najpierw ucz\u0105 one regu\u0142 gramatycznych. Zak\u0142adaj\u0105, \u017ce mo\u017cna nauczy\u0107 si\u0119 wielu s\u0142\u00f3w i regu\u0142 gramatycznych, a nast\u0119pnie, m\u00f3wi\u0105c, dokona\u0107 swoistej matematyki, tzn. wygenerowa\u0107 zdania, \u0142\u0105cz\u0105c s\u0142owa i stosuj\u0105c regu\u0142y. W zasadzie wi\u0119kszo\u015b\u0107 metod opiera si\u0119 o opis gramatyczny je\u015bli chodzi o budowanie zda\u0144. <\/p>\n\n\n\n
Nasze m\u00f3zgi s\u0105 w tym bardzo niewydolne.<\/p>\n\n\n\n
Pr\u00f3ba zrozumienia i opanowania j\u0119zyka poprzez uprzednie nauczenie si\u0119 regu\u0142 gramatycznych jest sprzeczna z nasz\u0105 natur\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Nie twierdzimy, \u017ce nauka j\u0119zyka w ten spos\u00f3b jest niemo\u017cliwa – po prostu czyni j\u0105 nienaturalnie trudn\u0105. To tak, jakby nauczy\u0107 si\u0119 je\u017adzi\u0107 na rowerze, czytaj\u0105c o r\u00f3wnowadze i momencie obrotowym. Albo uczy\u0107 si\u0119 muzyki, czytaj\u0105c tylko nuty i zakrywaj\u0105c uszy, aby nie s\u0142ysze\u0107 d\u017awi\u0119k\u00f3w. Owszem, jest to mo\u017cliwe, jak udowodni\u0142 Beethoven, ale trzeba by\u0107 geniuszem, \u017ceby zrobi\u0107 to dobrze.<\/p>\n\n\n